Δεν φταις εσύ που υπάρχουν τοξικοί άνθρωποι στη ζωή σου, ή μήπως φταις;
Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει –ή πει– τη φράση: «Έλκω τοξικούς ανθρώπους στη ζωή μου». Είναι αλήθεια πως κάποιοι άνθρωποι φαίνεται να «πέφτουμε» ξανά και ξανά στις ίδιες δύσκολες σχέσεις: φίλοι που εκμεταλλεύονται, σύντροφοι που πληγώνουν, συγγενείς που χειραγωγούν. Και πολύ συχνά, όσο κι αν το βλέπουμε, δυσκολευόμαστε να το αλλάξουμε.
Το ερώτημα όμως δεν είναι ποιοι είναι αυτοί οι άνθρωποι. Το ερώτημα είναι: τι ρόλο έχουμε εμείς σε αυτή τη δυναμική;
Μήπως δεν έχεις μάθει πώς να προστατεύεσαι;
Δεν γεννιόμαστε με ενσωματωμένο «ραντάρ» που εντοπίζει την τοξικότητα. Πολλές φορές, ειδικά αν έχουμε μεγαλώσει σε περιβάλλον όπου η κριτική, η συναισθηματική απόσταση ή οι ενοχές ήταν φυσιολογικές, μαθαίνουμε να ανεχόμαστε ό,τι μας κάνει κακό.
Αυτό δεν είναι δικό σου λάθος. Είναι παλιό σου μάθημα.
Το πρόβλημα δεν είναι ότι τους έλκουμε, αλλά ότι τους κρατάμε
Δεν μπορούμε πάντα να ελέγξουμε ποιοι θα εμφανιστούν στη ζωή μας. Αλλά μπορούμε να μάθουμε ποιοι μένουν και ποιοι φεύγουν. Το κλειδί είναι τα όρια.
Όταν δεν θέτουμε όρια, όταν δεν λέμε «όχι», όταν φοβόμαστε τη σύγκρουση ή την απόρριψη, όταν ελπίζουμε ότι οι τοξικοί άνθρωποι θα αλλάξουν «μαγικά», τότε βρίσκουν πρόσφορο έδαφος. Και έτσι, χωρίς να το καταλάβουμε, γινόμαστε μέρος της συντήρησης ενός μοτίβου που μας πληγώνει. Μένουμε μέσα σε σχέσεις που μας φθείρουν, όπου αναγκαζόμαστε να μικρύνουμε, να σωπαίνουμε ή να εξηγούμε τα αυτονόητα.
Γιατί δυσκολευόμαστε να “φύγουμε”;
Γιατί συχνά πιστεύουμε πως εμείς φταίμε. Ή φοβόμαστε πως, αν απομακρυνθούμε, θα μείνουμε μόνοι. Ή ότι δεν αξίζουμε κάτι καλύτερο.
Πίσω από τη δυσκολία: τι έχουμε μάθει;
Αν μεγάλωσες σε περιβάλλον όπου το να προσαρμόζεσαι ήταν ο μόνος τρόπος να νιώσεις ασφάλεια ή αποδοχή, είναι πιθανό να μην έχεις μάθει να προστατεύεσαι.
Δεν είναι δικό σου φταίξιμο. Είναι ένα παλιό σου μοτίβο, που τώρα μπορείς να αρχίσεις να βλέπεις – και να αλλάζεις.
Σκέψου:
– Ποιος είναι ο πρώτος άνθρωπος που σου έρχεται στο μυαλό όταν διαβάζεις αυτό το άρθρο;
– Τι επιτρέπεις από φόβο ώστε να μη χάσεις τη σύνδεση μαζί του/της;
– Ποια όρια θα μπορούσες να θέσεις – ξεκινώντας από ένα μικρό «όχι»;
Δεν χρειάζεται να απομακρυνθείς από όλους. Χρειάζεται όμως να πλησιάσεις περισσότερο τον εαυτό σου.
Γιατί εκεί ξεκινάει η αληθινή προστασία. Το να φύγεις από μια τοξική σχέση – φιλική, επαγγελματική, οικογενειακή ή ερωτική – σημαίνει να κάνεις χώρο για εσένα. Αλλά αυτό χρειάζεται θάρρος, και πάνω απ’ όλα, δουλειά με τον εαυτό σου.
Επομένως… Φταις;
Όχι, δεν φταις για τη συμπεριφορά που έχουν οι τοξικοί άνθρωποι. Αλλά ναι, έχεις ευθύνη για το πώς διαχειρίζεσαι τη θέση σου μέσα σε αυτή.
Το να το δεις αυτό δεν είναι αυτοκατηγορία, είναι δύναμη. Όταν αναγνωρίζεις το δικό σου ρόλο, μπορείς επιτέλους να τον αλλάξεις.