Μήπως το παιδί σου δεν χρειάζεται περισσότερη αγάπη αλλά περισσότερα όρια;
«Η αγάπη χωρίς όρια είναι σαν ένα ποτάμι χωρίς όχθες. Απλώνεται παντού, αλλά δεν οδηγεί πουθενά»
Όλοι οι γονείς αγαπούν τα παιδιά τους. Και οι περισσότεροι πιστεύουν ότι η αγάπη από μόνη της αρκεί.
Μόνο που πολλές φορές, το παιδί δεν χρειάζεται περισσότερη αγάπη. Το αγαπάς ήδη πολύ. Η ανάγκη είναι για περισσότερα όρια.
Η παρεξήγηση της αγάπης
Στη σύγχρονη κουλτούρα, οι γονείς συχνά φοβούνται να πουν «όχι». Νομίζουν ότι η αυστηρότητα ισούται με απόρριψη, ότι τα όρια πληγώνουν και τραυματίζουν το παιδί ή ότι «χαλάνε» τη μεταξύ τους σχέση και τους απομακρύνουν.
Στην πραγματικότητα, τα παιδιά που μεγαλώνουν χωρίς όρια:
– δυσκολεύονται να διαχειριστούν τη ματαίωση,
– μπερδεύονται για το τι είναι ασφαλές και τι όχι,
– γίνονται ανυπόμονα, αγχώδη ή επιθετικά.
Η αγάπη χωρίς πλαίσιο, χωρίς όρια μπορεί να οδηγήσει σε χάος.
Σημάδια ότι το παιδί χρειάζεται όρια
– Δυσκολεύεται να δεχτεί το «όχι» χωρίς έντονα ξεσπάσματα.
– Διακόπτει συνεχώς ή απαιτεί προσοχή κάθε στιγμή.
– Δείχνει μικρή ανοχή στη ματαίωση ή στη συνεργασία με άλλους.
– Δοκιμάζει διαρκώς τα όρια (σου λέει «όχι» για να δει την αντίδρασή σου).
Τα όρια ως φροντίδα
Τα όρια δεν είναι τιμωρία. Είναι πλαίσιο ασφάλειας. Σημαίνουν «σε νοιάζομαι τόσο, που θα σε σταματήσω πριν βλάψεις τον εαυτό σου ή κάποιον άλλο».
Ένα παιδί που γνωρίζει τα όρια μαθαίνει:
– να εμπιστεύεται τον κόσμο γύρω του,
– να ρυθμίζει τη συμπεριφορά του,
– να αναγνωρίζει τις ανάγκες και των άλλων.
Ο γονιός που λέει «όχι»
Το «όχι» δεν σε κάνει σκληρό γονιό. Σε κάνει υπεύθυνο. Είναι το σημείο όπου η αγάπη μεταφράζεται σε πράξη.
– «Όχι, δεν μπορείς να έχεις ό,τι θέλεις αμέσως».
– «Όχι, δεν είναι όλα επιτρεπτά».
– «Όχι, δεν θα ανεχτώ να πληγώνεις εμένα ή άλλους».
Το «όχι» με σταθερότητα και συνέπεια γίνεται μάθημα ζωής.
Απλοί τρόποι για τον γονιό να βάλει περισσότερα όρια
– Σταθερότητα: δώσε το ίδιο μήνυμα κάθε φορά, χωρίς παζάρια.
– Σαφήνεια: χρησιμοποίησε απλές, κατανοητές οδηγίες (π.χ. «Τώρα είναι ώρα για ύπνο»).
– Συνέπεια: αν έχεις πει κάτι, τηρείται.
– Ηρεμία: μίλα χωρίς φωνές αλλά με σταθερό τόνο που δείχνει σιγουριά.
– Επιβράβευση: αναγνώρισε όταν το παιδί συνεργάζεται («Μπράβο που σταμάτησες όταν σου το ζήτησα»).
Αγάπη + Όρια = Αληθινή σχέση
Η αγάπη είναι το έδαφος. Τα όρια είναι οι γραμμές που δίνουν σχήμα.
Μαζί χτίζουν έναν χώρο όπου το παιδί νιώθει ασφαλές να αναπτυχθεί.
Μην φοβάσαι να βάλεις όρια. Το παιδί σου δεν θα σε αγαπήσει λιγότερο.
Θα σε αγαπήσει με μεγαλύτερη εμπιστοσύνη.
Δεν φταις εσύ που υπάρχουν τοξικοί άνθρωποι στη ζωή σου, ή μήπως φταις;
Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει –ή πει– τη φράση: «Έλκω τοξικούς ανθρώπους στη ζωή μου». Είναι αλήθεια πως κάποιοι άνθρωποι φαίνεται να «πέφτουμε» ξανά και ξανά στις ίδιες δύσκολες σχέσεις: φίλοι που εκμεταλλεύονται, σύντροφοι που πληγώνουν, συγγενείς που χειραγωγούν. Και πολύ συχνά, όσο κι αν το βλέπουμε, δυσκολευόμαστε να το αλλάξουμε.
Το ερώτημα όμως δεν είναι ποιοι είναι αυτοί οι άνθρωποι. Το ερώτημα είναι: τι ρόλο έχουμε εμείς σε αυτή τη δυναμική;
Μήπως δεν έχεις μάθει πώς να προστατεύεσαι;
Δεν γεννιόμαστε με ενσωματωμένο «ραντάρ» που εντοπίζει την τοξικότητα. Πολλές φορές, ειδικά αν έχουμε μεγαλώσει σε περιβάλλον όπου η κριτική, η συναισθηματική απόσταση ή οι ενοχές ήταν φυσιολογικές, μαθαίνουμε να ανεχόμαστε ό,τι μας κάνει κακό.
Αυτό δεν είναι δικό σου λάθος. Είναι παλιό σου μάθημα.
Το πρόβλημα δεν είναι ότι τους έλκουμε, αλλά ότι τους κρατάμε
Δεν μπορούμε πάντα να ελέγξουμε ποιοι θα εμφανιστούν στη ζωή μας. Αλλά μπορούμε να μάθουμε ποιοι μένουν και ποιοι φεύγουν. Το κλειδί είναι τα όρια.
Όταν δεν θέτουμε όρια, όταν δεν λέμε «όχι», όταν φοβόμαστε τη σύγκρουση ή την απόρριψη, όταν ελπίζουμε ότι οι τοξικοί άνθρωποι θα αλλάξουν «μαγικά», τότε βρίσκουν πρόσφορο έδαφος. Και έτσι, χωρίς να το καταλάβουμε, γινόμαστε μέρος της συντήρησης ενός μοτίβου που μας πληγώνει. Μένουμε μέσα σε σχέσεις που μας φθείρουν, όπου αναγκαζόμαστε να μικρύνουμε, να σωπαίνουμε ή να εξηγούμε τα αυτονόητα.
Γιατί δυσκολευόμαστε να “φύγουμε”;
Γιατί συχνά πιστεύουμε πως εμείς φταίμε. Ή φοβόμαστε πως, αν απομακρυνθούμε, θα μείνουμε μόνοι. Ή ότι δεν αξίζουμε κάτι καλύτερο.
Πίσω από τη δυσκολία: τι έχουμε μάθει;
Αν μεγάλωσες σε περιβάλλον όπου το να προσαρμόζεσαι ήταν ο μόνος τρόπος να νιώσεις ασφάλεια ή αποδοχή, είναι πιθανό να μην έχεις μάθει να προστατεύεσαι.
Δεν είναι δικό σου φταίξιμο. Είναι ένα παλιό σου μοτίβο, που τώρα μπορείς να αρχίσεις να βλέπεις – και να αλλάζεις.
Σκέψου:
– Ποιος είναι ο πρώτος άνθρωπος που σου έρχεται στο μυαλό όταν διαβάζεις αυτό το άρθρο;
– Τι επιτρέπεις από φόβο ώστε να μη χάσεις τη σύνδεση μαζί του/της;
– Ποια όρια θα μπορούσες να θέσεις – ξεκινώντας από ένα μικρό «όχι»;
Δεν χρειάζεται να απομακρυνθείς από όλους. Χρειάζεται όμως να πλησιάσεις περισσότερο τον εαυτό σου.
Γιατί εκεί ξεκινάει η αληθινή προστασία. Το να φύγεις από μια τοξική σχέση – φιλική, επαγγελματική, οικογενειακή ή ερωτική – σημαίνει να κάνεις χώρο για εσένα. Αλλά αυτό χρειάζεται θάρρος, και πάνω απ’ όλα, δουλειά με τον εαυτό σου.
Επομένως… Φταις;
Όχι, δεν φταις για τη συμπεριφορά που έχουν οι τοξικοί άνθρωποι. Αλλά ναι, έχεις ευθύνη για το πώς διαχειρίζεσαι τη θέση σου μέσα σε αυτή.
Το να το δεις αυτό δεν είναι αυτοκατηγορία, είναι δύναμη. Όταν αναγνωρίζεις το δικό σου ρόλο, μπορείς επιτέλους να τον αλλάξεις.
10 αλήθειες της Ψυχολογίας για τον Έρωτα
“Ζωή χωρίς έρωτα είναι δέντρο χωρίς άνθη και καρπούς”, έγραψε ο Khalil Gibran. Ο έρωτας και η αγάπη είναι από τις πιο σημαντικές συναισθηματικές εμπειρίες και ταυτόχρονα από τις πλέον παρεξηγημένες. Παρακάτω οι δέκα αλήθειες της ψυχολογίας για τον έρωτα και την αγάπη όπως επιβεβαιώνονται από πρόσφατες έρευνες:
Ο έρωτας είναι κάτι διαφορετικό από το πάθος και τη λαγνεία ή τον πόθο. Η σωματική έλξη είναι ένα σημαντικό στοιχείο του έρωτα για τους περισσότερους από εμάς αλλά το συναίσθημα του έρωτα είναι κάτι διαφορετικό από τον πόθο. Σε έρευνες με ηλεκτρονική απεικόνιση του εγκεφάλου σε πραγματικό χρόνο έχει παρατηρηθεί ότι το πάθος και η έλξη “ανάβουν” τις περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την ανταμοιβή ενώ η αγάπη και ο έρωτας “ανάβουν” τις περιοχές που σχετίζονται με τη φροντίδα και τη συναισθηματική εγγύτητα.
Ο έρωτας αποτελεί συναίσθημα αλλά και διαρκή κατάσταση του νου. Υπάρχει μια αλήθεια στο κλισέ “δυό καρδιές που χτυπούν σαν μία”: Νέες έρευνες δείχνουν πως πράγματι βιώνουμε τον έρωτα ως μια κατάσταση ένωσης. Οι ερωτευμένοι καθρεφτίζουν τις εκφράσεις του προσώπου, τις χειρονομίες ακόμη και τους βιολογικούς ρυθμούς. Όμως, μπορεί να αποτελέσει και μια σταθερή διανοητική και συναισθηματική κατάσταση στην οποία νοιαζόμαστε βαθιά για την ευημερία του άλλου προσώπου, μας συγκινεί ο πόνος του και είμαστε έτοιμοι να βοηθήσουμε να νιώσει καλύτερα.
Το χτίσιμο μιας σταθερής σχέσης θέλει δουλειά. Τα ζευγάρια σε σταθερές σχέσεις παρουσιάζουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά: σκέφτονται θετικά ο ένας για τον άλλο όταν είναι χώρια, υποστηρίζουν την προσωπική ανάπτυξη και πρόοδο του άλλου και μοιράζονται εμπειρίες στις οποίες αποκτούν καλύτερη αυτογνωσία.
Μπορούμε να αυξήσουμε την ικανότητά μας να αγαπάμε. Ο διαλογισμός και η εξάσκηση στην ενσυνειδητότητα αυξάνουν τη δραστηριότητα στα μέρη του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη συναισθηματική εγγύτητα και τα θετικά συναισθήματα, μειώνουν τη δραστηριότητα στα κέντρα του φόβου και κάνουν τους εγκεφάλους μας περισσότερο διασυνδεδεμένους.
Δεν είναι μόνο στο μυαλό μας. Ένα μεγάλο μέρος της έρευνας δείχνει ότι η ερωτική σχέση είναι ευεργετική για τη μακροχρόνια σωματική υγεία. Η μοναξιά και η έλλειψη κοινωνικής σύνδεσης έχουν αποδειχθεί ότι μειώνουν τις ζωές μας όσο και το κάπνισμα. Το να είσαι μέλος μιας ομάδας ή μιας κοινότητας επίσης μειώνει αυτό το αποτέλεσμα.
Αν επικεντρωθούμε στην αγάπη, μπορούμε να την ενισχύσουμε. Όταν εστιάζουμε σκόπιμα την προσοχή μας στα συναισθήματα και τις ενέργειές μας προς τον αγαπημένο μας, ξεκινάμε μια θετική αμοιβαία σπείρα εκτίμησης και ευτυχίας.
Αγαπώντας ένα άτομο δεν σημαίνει ότι έχουμε λιγότερα να δώσουμε σε άλλους. Στην πραγματικότητα, ισχύει το αντίθετο. Η αγάπη είναι μια ικανότητα που μπορούμε να οικοδομήσουμε μέσω της συναισθηματικής εμπλοκής και των ενεργειών φροντίδας.
Δεν είναι άνευ όρων. Μια από τις προϋποθέσεις για το συναίσθημα του έρωτα είναι η αίσθηση ασφάλειας και εμπιστοσύνης. Οι άνθρωποι που υπέφεραν τραύματα παιδικής ηλικίας, παραμέληση ή κακοποίηση μπορεί να δυσκολευτούν περισσότερο να αισθανθούν ασφαλείς για να σχετιστούν.
Είναι μεταδοτική. Οι εκφράσεις της φροντίδας, της συμπόνιας και της συμπάθειας μπορούν να εμπνεύσουν αυτά τα συναισθήματα και σε άλλους. Αυτό παρατηρείται και στο γεγονός ότι ηγέτες όπως ο Δαλάι Λάμα ή ο Νέλσον Μαντέλα εμπνέουν τους οπαδούς τους να είναι ο καλύτερος εαυτός τους.
Η σταθερή, αμετάβλητη αγάπη είναι δυνατή, αλλά όχι ο κανόνας. Στην πραγματικότητα, ορισμένοι θεωρητικοί αμφισβητούν ακόμη και την ιδέα ενός σταθερού, αμετάβλητου “εαυτού” – δεν είμαστε το ίδιο πρόσωπο σήμερα όπως πριν από 10 χρόνια. Η εμπειρία ζωής μπορεί να μεταβάλλει τη βιολογία, τον τρόπο σκέψης και τη συμπεριφορά μας και οι σχέσεις μπορεί να αμφισβητηθούν όταν οι ανάγκες ενός ατόμου αλλάζουν ή οι σύντροφοι αναπτύσσονται προς διαφορετικές κατευθύνσεις.
Μάθετε Περισσότερα
Ψυχολογία και αδυνάτισμα
Η ψυχολογία παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στην προσπάθεια για αδυνάτισμα. Η διάθεση μπορεί να επηρεάσει την επιλογή τροφής. Ακόμη, η τροφή μπορεί να επηρεάσει και να αλλάξει τη διάθεσή μας. Υπάρχει επομένως μια αμφίδρομη σχέση. Σε πρόσφατη έρευνα 1.328 ψυχολόγοι ρωτήθηκαν τι θεωρούν με βάση την εμπειρία τους σημαντικό για το αδυνάτισμα. Το 44% απάντησε την κατανόηση και διαχείριση συμπεριφορών και συναισθημάτων που σχετίζονται με την διαχείριση του βάρους.
Το στρες φαίνεται ότι αυξάνει την όρεξη για τροφές που θα μας δώσουν γρήγορα αρκετή ενέργεια και ικανοποίηση, πλούσιες σε λιπαρά και ζάχαρη. Εξαιτίας του έντονου άγχους δεν τρώμε με ενσυνειδητότητα, με αποτέλεσμα να καταναλώνουμε περισσότερη τροφή από όση χρειαζόμαστε.
Συχνά άτομα με δυσκολία να διαχειριστούν τα συναισθήματα τους ή στρεσογόνες καταστάσεις που βιώνουν, στρέφονται στο φαγητό για να νιώσουν καλύτερα.
Η ανία μπορεί, επίσης, να μας κάνει να στραφούμε στο φαγητό. Πολλοί άνθρωποι τρώνε από βαρεμάρα και συχνά μπροστά στον υπολογιστή ή την τηλεόραση μην ελέγχοντας την ποσότητα φαγητού που καταναλώνουν.
Η στενοχώρια, η λύπη, η απογοήτευση συχνά οδηγούν στην κατανάλωση υψηλής θερμιδικής αξίας τροφών, το γνωστό «συναισθηματικό φαγητό». Έτσι όμως, δεν μαθαίνουμε να εκφραζόμαστε και να βρίσκουμε πιο αποτελεσματικούς τρόπους επίλυσης προβλημάτων. Η δράση του φαγητού είναι βραχυπρόθεσμη, δεν λύνει κανένα πρόβλημα και γίνεται συνήθεια που δεν μπορούμε να σταματήσουμε εύκολα.
Τι μπορεί να μας βοηθήσει στην προσπάθεια για αδυνάτισμα
Εστιάζουμε στο φαγητό ως κάτι που χρειαζόμαστε όταν πεινάμε, όχι σαν επιβράβευση, τιμωρία, ανακούφιση. Έτσι μπορούμε να συνεχίσουμε να αγαπάμε τροφές όπως η σοκολάτα, και να τις απολαμβάνουμε χωρίς τύψεις.
Μαθαίνουμε τρόπους διαχείρισης δυσάρεστων συναισθημάτων. Όσο προσπαθούμε να τα καταπιέσουμε, τόσο δυναμώνουν και γίνεται δυσκολότερο να τα διαχειριστούμε.
Αντικαθιστούμε το στρες και την ανία με ευχάριστες δραστηριότητες. Αυτό θα βοηθήσει να αποσπάσουμε την προσοχή μας και να εστιάσουμε ξανά με καθαρότερο μυαλό. Επίσης, θα γεμίσουν οι ώρες που μπορεί να νιώθουμε βαρεμάρα, η οποία οδηγεί στην κατανάλωση φαγητού.
Είναι σημαντικό να αλλάξουμε τον τρόπο σκέψης που μας βγάζει από τον στόχο μας:
«Έφαγα κάτι που δεν έπρεπε, αφού το χάλασα, ας το χαλάσω τελείως σήμερα και ξεκινάω από αύριο/ βδομάδα». Επανερχόμαστε το συντομότερο και νιώθουμε καλά γιατί δεν αφεθήκαμε και πήραμε τον έλεγχο. Αυτοί που τα καταφέρνουν στο αδυνάτισμα δεν είναι όσοι δεν βγαίνουν ποτέ από το πρόγραμμα, αλλά εκείνοι που επιστρέφουν αμέσως.
Σκέψεις όπως «Δεν θα τα καταφέρω ποτέ» μας σαμποτάρουν και δεν μας βοηθούν να συνεχίσουμε την προσπάθεια.
«Αφού δεν τα κατάφερα παλιότερα, δεν θα τα καταφέρω ούτε τώρα». Μια προηγούμενη εμπειρία δε συνεπάγεται ότι θα ξανασυμβεί. Ας δούμε τι δεν λειτούργησε στο παρελθόν και ας κάνουμε τις απαραίτητες αλλαγές.
«Πρέπει να χάσω το βάρος σε μια εβδομάδα, ένα μήνα, σε μια μέρα αν γίνεται». Η απογοήτευση για το μη γρήγορο αδυνάτισμα σαμποτάρει την προσπάθεια. Βάζουμε ρεαλιστικούς στόχους, τους σπάμε σε μικρότερους και προσπαθούμε για κάθε έναν.
«Είναι πολύ δύσκολο» Ξεκινάμε με ένα υγιεινό διατροφολόγιο χωρίς υπερβολές και στερήσεις για να κάνουμε κάτι καλό στον εαυτό μας. Το αντιμετωπίζουμε ως θετική εμπειρία και δεν ξεκινάμε με την σκέψη ότι κάνουμε κάτι δύσκολο και δυσάρεστο.
Επιβραβεύουμε τον εαυτό μας. Προσφέρει ικανοποίηση για όσα πετύχαμε και μας ενισχύει να συνεχίσουμε την προσπάθεια.
Αναγνωρίζουμε το είδος της πείνας που νιώθουμε. Αν είναι συναισθηματική και όχι φυσική πείνα, βρίσκουμε διαφορετικούς τρόπους ανακούφισης, όπως ένα χαλαρωτικό μπάνιο, ένα ζεστό ρόφημα, ένα περίπατο, συζήτηση με κάποιον, οτιδήποτε μπορεί να μας χαλαρώνει. Όταν φάμε συναισθηματικά, θα νιώσουμε καλά πρόσκαιρα, αλλά αν δεν το κάνουμε ο στόχος μας για αδυνάτισμα θα είναι πιο κοντά.
Δεν κρατάμε “ανακουφιστικές” τροφές στο σπίτι για όσο διάστημα κάνουμε προσπάθεια για αδυνάτισμα. Ακόμη, παίρνουμε στη δουλειά φαγητό από το σπίτι και ελέγχουμε καλύτερα την ποιότητα και την ποσότητά του.
Φροντίζουμε την υγεία μας, κάνουμε συχνή, έστω ελαφρά, φυσική άσκηση, αφιερώνουμε χρόνο για χαλάρωση, κρατάμε επαφή με άλλους ανθρώπους και κοιμόμαστε καλά. Η έλλειψη ύπνου οδηγεί σε στρες και το στρες σε φαγητό.
Ίσως έχουμε μάθει να τρώμε με συγκεκριμένο τρόπο. Κάτι που μαθαίνεται όμως μπορεί να ξε-μαθευτεί και να μαθευτεί στη θέση του κάτι καινούργιο και να αποκτήσουμε νέες διατροφικές συνήθειες.
Πηγή:
Μάθετε Περισσότερα